Ginekomastia u mężczyzn – przyczyny, objawy i leczenie

Ginekomastia to łagodny przerost męskich gruczołów piersiowych, wynikający z zaburzeń równowagi hormonalnej między estrogenami a androgenami. Choć schorzenie to kojarzone jest najczęściej z okresem dojrzewania, może dotknąć mężczyzn w każdym wieku – od noworodków, przez młodych dorosłych, aż po seniorów.

Co to jest ginekomastia?

Ginekomastią określa się powiększenie tkanki gruczołowej jednej lub obu piersi u mężczyzn. W przeciwieństwie do lipomastii, czyli nagromadzenia tłuszczu w okolicach klatki piersiowej (często związanej z otyłością), ginekomastia wiąże się z rozrostem tkanki gruczołowej, a nie tłuszczowej. Schorzenie to może być źródłem znacznego dyskomfortu psychicznego i fizycznego.

Rodzaje ginekomastii

Wyróżniamy kilka typów ginekomastii:

Fizjologiczna – występuje u noworodków, nastolatków i osób starszych. Zwykle ustępuje samoistnie.

Patologiczna – spowodowana chorobami układu hormonalnego, wątroby, nerek, jąder lub nowotworami.

Polekowa – wynikająca z przyjmowania leków, m.in. steroidów anabolicznych, leków na nadciśnienie, wrzody czy depresję.

Idiopatyczna – gdy nie udaje się ustalić jednoznacznej przyczyny.

Najczęstsze przyczyny ginekomastii

Ginekomastia może być efektem różnych czynników:

Zaburzenia hormonalne – przewaga estrogenów nad androgenami.

Choroby wątroby i nerek – wpływają na metabolizm hormonów.

Zespół Klinefeltera – genetyczna przyczyna rozwoju ginekomastii.

Nowotwory – szczególnie jądra, nadnerczy, przysadki.

Leki i suplementy – m.in. spironolakton, finasteryd, niektóre antydepresanty, a także środki kulturystyczne.

Używki – alkohol, marihuana, amfetaminy.

Objawy ginekomastii

Podstawowym objawem jest powiększenie jednej lub obu piersi, najczęściej w sposób symetryczny. Może towarzyszyć mu:

• tkliwość lub ból w okolicy sutków,
• uczucie napięcia,
• obrzęk i zwiększona wrażliwość klatki piersiowej,
• dyskomfort estetyczny i emocjonalny.

Diagnostyka ginekomastii

W diagnostyce ginekomastii stosuje się:

Badanie fizykalne i wywiad lekarski,

Badania hormonalne (testosteron, estrogeny, prolaktyna - u dzieci i nastolatków),

USG piersi i jąder – w celu odróżnienia ginekomastii od zmian nowotworowych,

w razie potrzeby: rezonans magnetyczny, biopsję lub konsultację endokrynologiczną.

Leczenie ginekomastii

Sposób leczenia zależy od przyczyny. Jeśli ginekomastia jest wynikiem stosowania leków lub zaburzeń hormonalnych – leczenie polega na:

• odstawieniu lub zmianie leków,
• terapii hormonalnej (w rzadkich przypadkach),
• redukcji masy ciała i zmiany trybu życia,
• chirurgiczne usuwanie ginekomastii w przypadku braku satysfakcji z wyglądu.

W przypadkach zaawansowanej ginekomastii lub braku skuteczności leczenia zachowawczego, stosuje się zabieg chirurgiczny – mammoplastykę męską. Operacja polega na usunięciu nadmiaru tkanki gruczołowej i tłuszczowej oraz, w razie potrzeby, nadmiaru skóry.

Zabieg wykonuje się zwykle w znieczuleniu miejscowym lub ogólnym. Blizny są minimalne – często umieszczane wokół otoczki brodawki, co sprawia, że z czasem stają się prawie niewidoczne.

Rekonwalescencja po zabiegu ginekomastii

Po operacji pacjent nosi specjalną kamizelkę uciskową przez kilka tygodni, co wspomaga gojenie. Powrót do normalnej aktywności fizycznej możliwy jest po około 4 tygodniach. Efekty estetyczne są zazwyczaj bardzo dobre – klatka piersiowa staje się płaska i męska, a samopoczucie pacjenta wyraźnie się poprawia.

Podsumowanie

Ginekomastia to nie tylko problem estetyczny – może być objawem poważnych zaburzeń zdrowotnych. Dlatego ważne jest, by nie lekceważyć objawów i skonsultować się z lekarzem. Współczesna medycyna oferuje skuteczne metody leczenia, a chirurgiczna korekta ginekomastii jest zabiegiem bezpiecznym i coraz popularniejszym wśród mężczyzn dbających o swoje zdrowie i wygląd.